هر روز بارها آدرس یک وبسایت را در مرورگر خود وارد میکنیم؛ مثلاً google.com، wikipedia.org یا هر وبسایت دیگری. اما آیا تا به حال فکر کردهاید مرورگر از کجا میفهمد این آدرس به کدام سرور در اینترنت تعلق دارد؟
کامپیوترها برخلاف انسانها، نام وبسایتها را نمیشناسند. آنها برای برقراری ارتباط از آدرسهای IP استفاده میکنند؛ رشتهای از اعداد که مانند آدرس یک خانه، محل قرارگیری هر سرور را مشخص میکند.
اینجاست که فناوری DNS وارد عمل میشود؛ سیستمی که در چند هزارم ثانیه نام یک وبسایت را به آدرس IP تبدیل میکند و باعث میشود بدون حفظ کردن دهها عدد، تنها با نوشتن نام سایتها به آنها دسترسی داشته باشیم.
در این مقاله با زبان ساده بررسی میکنیم DNS چیست، چگونه کار میکند و چرا یکی از مهمترین بخشهای اینترنت به شمار میرود.
DNS چیست؟
DNS مخفف Domain Name System یا «سامانه نام دامنه» است.میتوان DNS را به دفترچه مخاطبان تلفن همراه تشبیه کرد.فرض کنید میخواهید با یکی از دوستانتان تماس بگیرید. شما نام او را انتخاب میکنید، اما تلفن همراه در پشت صحنه شماره واقعی او را پیدا کرده و تماس را برقرار میکند.
DNS نیز دقیقاً همین کار را انجام میدهد. کاربر نام سایت را وارد میکند و DNS آدرس IP مربوط به آن را پیدا میکند تا ارتباط برقرار شود.
چرا به DNS نیاز داریم؟
تصور کنید مجبور بودید برای ورود به هر سایت، آدرس IP آن را حفظ کنید.برای مثال، به جای نوشتن نام یک وبسایت، باید رشتهای از اعداد را وارد میکردید.حفظ کردن چنین آدرسهایی تقریباً غیرممکن است، بهویژه وقتی روزانه با دهها وبسایت مختلف سروکار داریم.
DNS این مشکل را حل کرده و اینترنت را برای کاربران ساده و قابل استفاده کرده است.
- بررسی تاریخ انقضای دامنه و جلوگیری از قطع شدن سایت
- مقایسه تنظیمات DNS در روتر و کامپیوتر؛ راهکار سریعتر کدام است؟
- مفهوم TCPIP و کاربرد آن در شبکه
وقتی آدرس یک سایت را وارد میکنیم چه اتفاقی میافتد؟
فرض کنید در مرورگر خود آدرس یک وبسایت را وارد میکنید.در ظاهر تنها چند ثانیه منتظر میمانید تا صفحه باز شود، اما در پشت صحنه چند مرحله مهم انجام میشود.
مرحله اول: بررسی حافظه مرورگر
مرورگر ابتدا بررسی میکند که آیا قبلاً این سایت را باز کرده است یا خیر. اگر اطلاعات آن هنوز در حافظه موقت (Cache) وجود داشته باشد، دیگر نیازی به جستجوی دوباره نیست.
مرحله دوم: درخواست از DNS
اگر آدرس در حافظه پیدا نشود، سیستم از سرور DNS سؤال میکند:
«آدرس IP این دامنه چیست؟»
مرحله سوم: پیدا کردن آدرس IP
سرور DNS اطلاعات موردنیاز را پیدا کرده و آدرس IP سرور مقصد را برمیگرداند.این فرایند معمولاً در چند میلیثانیه انجام میشود.
مرحله چهارم: اتصال به سرور
اکنون مرورگر میداند باید به کدام سرور متصل شود.درخواست صفحه وب ارسال میشود و سرور پاسخ را بازمیگرداند.در نهایت صفحه سایت روی نمایشگر شما ظاهر میشود.
تمام این مراحل معمولاً آنقدر سریع انجام میشوند که کاربر متوجه آنها نمیشود.
آدرس IP چیست؟
هر دستگاه متصل به اینترنت دارای یک شناسه منحصربهفرد به نام IP Address است.سرورها نیز برای اینکه در اینترنت پیدا شوند، از همین آدرس استفاده میکنند. در واقع DNS تنها مترجم میان نام دامنه و آدرس IP است.
آیا DNS فقط برای وبسایتها استفاده میشود؟
خیر.
اگرچه بیشتر کاربران DNS را هنگام باز کردن وبسایتها تجربه میکنند، اما این سامانه در بسیاری از سرویسهای اینترنتی نیز نقش دارد، از جمله:
- ارسال و دریافت ایمیل
- سرویسهای ابری
- تماسهای اینترنتی
- بازیهای آنلاین
- بسیاری از اپلیکیشنهای موبایل
تقریباً هر سرویسی که نیاز به پیدا کردن یک سرور در اینترنت داشته باشد، از DNS استفاده میکند.
چرا گاهی تغییر DNS باعث میشود اینترنت بهتر کار کند؟
بعضی از کاربران هنگام بروز مشکل، DNS دستگاه خود را تغییر میدهند. دلیل این کار آن است که همه سرورهای DNS عملکرد یکسانی ندارند.
برخی از آنها:
- پاسخگویی سریعتری دارند.
- پایداری بیشتری ارائه میکنند.
- زیرساخت گستردهتری دارند.
البته باید توجه داشت که DNS سرعت واقعی اینترنت را افزایش نمیدهد؛ بلکه ممکن است زمان پیدا کردن آدرس سایتها را کمی کاهش دهد یا در برخی شرایط، مشکلات مربوط به پاسخگویی سرورهای DNS را برطرف کند.
آیا DNS از نظر امنیتی هم اهمیت دارد؟
بله.
از آنجا که تقریباً تمام درخواستهای اینترنتی از DNS عبور میکنند، امنیت این سامانه اهمیت زیادی دارد. به همین دلیل فناوریهای جدیدی توسعه یافتهاند که ارتباط میان دستگاه کاربر و سرور DNS را رمزنگاری میکنند تا احتمال دستکاری یا شنود اطلاعات کاهش یابد. علاوه بر این، سازمانها معمولاً از سامانههای امنیتی برای نظارت بر درخواستهای DNS استفاده میکنند تا در صورت مشاهده رفتارهای مشکوک، بتوانند آنها را بررسی کنند.
اگر DNS از کار بیفتد چه میشود؟
فرض کنید تمام سرورها و وبسایتهای دنیا سالم باشند، اما سامانه DNS در دسترس نباشد.در این حالت، کاربران نمیتوانند نام دامنهها را به آدرس IP تبدیل کنند و بسیاری از وبسایتها برای آنها باز نخواهند شد.به همین دلیل، DNS یکی از حیاتیترین اجزای زیرساخت اینترنت محسوب میشود و شرکتهای بزرگ معمولاً از چندین سرور DNS در نقاط مختلف جهان استفاده میکنند تا حتی در صورت بروز اختلال، سرویس همچنان در دسترس باقی بماند.
جمعبندی
هر بار که نام یک وبسایت را در مرورگر وارد میکنیم، سامانه DNS در پشت صحنه نام آن را به آدرس IP تبدیل میکند و امکان برقراری ارتباط با سرور را فراهم میسازد. اگرچه این فرایند تنها چند هزارم ثانیه طول میکشد، اما بدون آن استفاده از اینترنت به شکل امروزی تقریباً غیرممکن بود.
DNS یکی از مهمترین فناوریهای پنهان اینترنت است؛ فناوریای که کاربران معمولاً آن را نمیبینند، اما تقریباً تمام فعالیتهای آنلاین به آن وابسته است. شناخت این سامانه به ما کمک میکند بهتر درک کنیم که اینترنت چگونه کار میکند و چرا زیرساختهای آن تا این اندازه اهمیت دارند.
حالا که DNS آدرس سرور را پیدا کرد، اطلاعات چگونه از کشور شما به آن سرور میرسد؟ پاسخ این سؤال را در مقاله کابلهای زیردریایی اینترنت چگونه جهان را به هم متصل میکنند؟ بخوانید.
